ROSA NERA: ΟΙ ΕΠΕΝΔΥΤΕΣ ΤΟΥ ΔΙΓΑΛΑΚΗ ΗΡΘΑΝ ΜΕ ΤΑ ΜΑΤ

Στην υπηρεσία μιας… θολής εταιρείας επενδυτών έθεσε τις δυνάμεις καταστολής η κυβέρνηση εκκενώνοντας τα ξημερώματα του Σαββάτου το κτίριο της κατάληψης Rosa Nera, στον λόφο Καστέλι των Χανίων, κάνοντας επίθεση σε έναν από τους σημαντικότερους και πιο καλά «γειωμένους» με την τοπική κοινωνία χώρους κοινωνικής και κινηματικής δράσης σε όλη την Ελλάδα.

Η εισβολή της αστυνομίας έγινε στις 5 τα ξημερώματα του Σαββάτου στο διατηρητέο κτίριο της πρώην 5ης Μεραρχίας. Εντός του κτιρίου βρίσκονταν 16 άτομα σε βάρος των οποίων σχηματίστηκε δικογραφία για διατάραξη οικιακής ειρήνης και φθορά μνημείου, ενώ στο κενό έπεσε η προσπάθεια της αστυνομίας να βρει ενοχοποιητικά στοιχεία έκνομης δράσης, παρουσιάζοντας σε φωτογραφίες ως… «πειστήρια» μόνο τα κοντάρια από τις μαυροκόκκινες σημαίες που βρήκαν στο κτίριο. Κατά την επέμβαση σημειώθηκαν μικρής έκτασης επεισόδια, ενώ τραυματίστηκε ελαφρά στο πόδι η δημοσιογράφος της ΕΡΑ Χανίων, Σοφία Θεοδωράκη, από βομβίδα κρότου-λάμψης που πέταξαν οι αστυνομικοί.

Από την εισβολή των ΜΑΤ στο κτίριο της κατάληψης.

Έργο Διγαλάκη

Η εκκένωση αποτελεί εκπλήρωση της προεκλογικής υπόσχεσης του σημερινού υφυπουργού Παιδείας, Βασίλη Διγαλάκη, που είναι και ο πρωτεργάτης της προσπάθειας εκποίησης των δύο ιστορικών κτιρίων στον λόφο Καστέλι σε ξενοδοχειακή εταιρία, ήδη από τη θητεία του στη θέση του πρύτανη του Πολυτεχνείου Κρήτης. Ο σημερινός υφυπουργός είχε τότε αγνοήσει τη σαφή συνταγματική διάταξη (άρθρο 109) που απαγορεύει την εκποίηση των κτιρίων (πρώην Μεραρχία, όπου στεγαζόταν η Rosa Nera, και πρώην Φυλακών – Στρατώνων) εφόσον αυτά αποτελούν περιεχόμενο δωρεάς υπέρ του Δημοσίου ή υπέρ κοινωφελούς σκοπού.

To κτίριο της κατάληψης Rosa Nera

Πράγματι τα δύο κτίρια πουλήθηκαν το 1985 από το υπουργείο Αμυνας στο υπουργείο Παιδείας, το οποίο κατόπιν τα παραχώρησε στο, νεοσύστατο τότε, Πολυτεχνείο Κρήτης για να στεγάσει τις εκπαιδευτικές του λειτουργίες και βάσει του Συντάγματος δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για άλλο σκοπό. Μάλιστα το 2017 δύο από τους κοσμήτορες που συμμετείχαν στη Σύγκλητο του Πολυτεχνείου είχαν καταγγείλει το εξαιρετικά χαμηλό τίμημα στο οποίο ενοικιάστηκαν τα κτίρια (προς 6 ευρώ το τετραγωνικό), χωρίς, όπως ανέφεραν, να γίνει ανεξάρτητη εκτίμηση της μισθωτικής τους αξίας πριν από τη διενέργεια του διαγωνισμού και χωρίς ποτέ να παρουσιαστεί στη Σύγκλητο η σχετική μελέτη σκοπιμότητας.

Το Σάββατο πάντως από τους πρώτους που έσπευσαν να πανηγυρίσουν για το «σπάσιμο» της κατάληψης ήταν ο υπουργός Ανάπτυξης, Αδωνις Γεωργιάδης, ο οποίος με μήνυμά του στο twitter ανέφερε πως «η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη έπραξε το αυτονόητο και η κατάληψη εκκενώθηκε και η επένδυση προχωρά».

Συνθήματα στην πόρτα του γραφείου του Β. Διγαλάκη

Η Belvedere ΕΠΕ

Ποια επένδυση όμως προχωρά με τη βοήθεια των ΜΑΤ και από ποια εταιρεία; Ηδη από τον Ιούλιο του 2017 η «Εφ.Συν.» έχει αποκαλύψει το δαιδαλώδες και θολό ιδιοκτησιακό καθεστώς της εταιρείας στην οποία ο Βασίλης Διγαλάκης, ως πρύτανης, παραχώρησε με εξευτελιστικό τίμημα και κατά παράβαση του Συντάγματος τα δύο κτίρια. Φαίνεται πως στην ουσία πρόκειται για μια εταιρεία–φάντασμα που έχει συσταθεί με αποκλειστικό σκοπό την εκμετάλλευση των συγκεκριμένων κτιρίων και μέχρι σήμερα δεν εμφανίζει καμία άλλη εμπορική ή επιχειρηματική δραστηριότητα.

Η «Belvedere Μονοπρόσωπη ΕΠΕ, Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις» συστάθηκε τον Ιανουάριο του 2017 (όταν δηλαδή ξεκίνησε και η προσπάθεια εξεύρεσης επενδυτή από τον Β. Διγαλάκη) και καταχωρίστηκε στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο, δηλώνοντας ως μετοχικό κεφάλαιο το ποσό των 150.000 ευρώ. Παρά το μικρό της μέγεθος, στη συμφωνία με το Πολυτεχνείο Κρήτης έχει δεσμευτεί να πραγματοποιήσει επένδυση που συνολικά αγγίζει τα 18 εκατομμύρια ευρώ. Ωστόσο μέχρι σήμερα, τρία χρόνια μετά, η συγκεκριμένη εταιρεία δεν έχει δημοσιεύσει ούτε έναν ισολογισμό (τουλάχιστον δεν έχει δημοσιοποιηθεί στο ΓΕΜΗ). Οπως αποκάλυψε η «Εφ.Συν.» (στις 8.7.2017), ως εταίρος της «Belvedere» εμφανίζεται η κυπριακή εταιρεία «Cydon Group Limited» η οποία διευθύνεται από μια άλλη εταιρεία, τη «Cyproliaison Limited», η οποία με τη σειρά της συνδέεται διοικητικά με περίπου 3.000 (!) εταιρείες (ενεργές και ανενεργές) στην Κύπρο. Μία εξ αυτών των εταιρειών είναι και η «BH Boutique Hotels Holdings Cyprus Limited», που διαχειρίζεται το ξενοδοχείο «Ambassador Residence» το οποίο που βρίσκεται λίγα μέτρα μακριά από τα κτίρια που σκοπεύει να εκμισθώσει το Πολυτεχνείο στην παλιά πόλη των Χανίων.

Η εταιρεία συνεχίζει να δηλώνει ως έδρα της τη διεύθυνση Νικηφόρου Φωκά 21 στα Χανιά και έναν τηλεφωνικό αριθμό που αντιστοιχεί σε ιδιωτικό αρχιτεκτονικό γραφείο (στο όνομα της αρχιτέκτονος Ελεάννας Σκουλά). Ως νόμιμος διαχειριστής της εταιρείας πάντως εμφανίζεται ο Βασίλειος Βαζάκας με τον οποίο η «Εφ.Συν.» προσπάθησε χθες να επικοινωνήσει, αλλά κατέστη αδύνατον. Η δικηγόρος της εταιρείας Στέλλα Βαλάνη-Ντολοπούλου (με έδρα τη Θεσσαλονίκη) στην οποία θέσαμε τα ερωτήματα για την έλλειψη ισολογισμών και για την έδρα της εταιρείας, μας ενημέρωσε πως η Belvedere θα προβεί σε δημόσια ανακοίνωση τις επόμενες μέρες.

Το ζήτησε και έγινε

Πρόσφατα πάντως ο εκπρόσωπος της «Belvedere», Βασίλης Βαζάκας, είχε προβεί σε μια σημαντική αποκάλυψη για τον τρόπο που δρα η εταιρεία. Συγκεκριμένα, με έγγραφο που υπέγραφε ο ίδιος στις αρχές Ιουλίου ενημέρωνε τη διοίκηση του Πολυτεχνείου πως έχει ήδη καταθέσει αναφορά στην Εισαγγελία Χανίων και πως έχει ήδη αποσπάσει από την αρμόδια εισαγγελέα εντολή για εκκένωση του κτιρίου, η οποία όμως «μέχρι σήμερα αναιτιολογήτως δεν έχει εκτελεστεί». Ευθέως, δηλαδή, η εταιρεία παραδεχόταν πως ζήτησε την εκκένωση του χώρου, αίτημα που τελικά ικανοποιήθηκε μέσα σε ελάχιστο διάστημα.

Το έγγραφο της Belvedere στο Πολυτεχνείο Κρήτης

Μάλιστα, η «Belvedere» ξεπέρασε κάθε όριο εκδικητικότητας, υποβάλλοντας το Σάββατο και εκείνη μήνυση εις βάρος των 16 συλληφθέντων εντός της κατάληψης για «φθορά ξένης περιουσίας». Το μένος της κατά των καταληψιών η εταιρία και ο κ. Βαζάκας το είχαν δείξει ήδη στην επιστολή προς το Πολυτεχνείο, αφού προχωρούσαν ένα βήμα παραπάνω, σχολιάζοντας δηκτικά την πρόσφατη παρουσία των μελών της συλλογικότητας της Rosa Nera στο Δημοτικό Συμβούλιο Χανίων. Συγκεκριμένα ανέφερε πως «η παράνομη κατάληψη συνεχίζεται αδιάκοπτα και ακώλυτα μέχρι και σήμερα, ενώ μάλιστα παρίσταται και δηλώνει ενεργό παρόν και στα Δημοτικά Συμβούλια!».

Αφού μάλιστα η εταιρεία διαπίστωνε με αγανάκτηση πως η Rosa Nera έχει σημαντική κοινωνική δράση και δικτύωση με άλλες συλλογικότητες σε όλη την Ελλάδα, ακόμα και ότι έχει δική της σελίδα στο ίντερνετ (σ.σ. ανήκουστο), κατέληγε με αγανάκτηση πως «είναι εύκολα αντιληπτό ότι η παράνομη κατάληψη έχει αναχθεί όλα αυτά τα χρόνια σε ΘΕΣΜΟ της πόλης των Χανίων, καθώς έχει διαμορφωθεί πλέον μια παγιωμένη κατάσταση αδράνειας εκ μέρους των αρμόδιων φορέων και αρχών, οι οποίοι δυστυχώς τυγχάνουν απλοί παρατηρητές, ανήμποροι να διαδραματίσουν ενεργό ρόλο στην αναχαίτιση της ως άνω παράνομης κατάληψης, ενώ πλέον η τοπική κοινωνία των Χανίων φαίνεται να έχει συμβιβαστεί με αυτή την κατάσταση και να την επικροτεί κιόλας!»

Βαθιές ρίζες

Και σε αυτό έχει απόλυτο δίκιο η Belvedere, καθώς όντως η συγκεκριμένη κατάληψη αποτελεί έναν χώρο κοινωνικών ζυμώσεων και αλληλεγγύης με βαθιές ρίζες στην κοινωνία των Χανίων, ένα εγχείρημα αντίστοιχο ιστορικών καταλήψεων στέγης σε όλη την Ευρώπη, που επί 16 χρόνια αποτελεί έναν πρωτοποριακό χώρο συλλογικής και κοινωνικής δράσης. Επίσης έναν χώρο με πολυεπίπεδη παρουσία στον πολιτισμό, αφού έχει φιλοξενήσει εκατοντάδες μουσικές, θεατρικές και άλλες εκδηλώσεις, ενώ στους χώρους της λειτουργούν, εκτός από μια τεράστια βιβλιοθήκη, διάφορα εργαστήρια όπως κεραμικής, μαθημάτων μουσικής, χορού, επισκευής ποδηλάτων, κούκλας, μαθήματα ζωγραφικής, εκθέσεις και πολλά άλλα.

Όλα αυτά από το πρωί του Σαββάτου πετάγονται με μανία στον δρόμο από τα ιδιωτικά συνεργεία που συνόδευαν τις κλούβες των ΜΑΤ και έλαβαν την εντολή της εκκένωσης. Προφανώς οι προτροπές της εταιρείας μέτρησαν περισσότερο από τη διάθεση της τοπικής κοινωνίας, η οποία πάντως απάντησε με δυναμικό τρόπο. Το μεσημέρι και κυρίως το βράδυ του Σαββάτου πραγματοποιήθηκαν στα Χανιά δύο από τις μεγαλύτερες συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας των τελευταίων ετών, στις οποίες συμμετείχαν χιλιάδες άνθρωποι (υπολογίζονται σε πάνω από 2.000), ενώ είχε προηγηθεί και μαζικότατη ανοιχτή συνέλευση στο Πάρκο Ειρήνης και Φιλίας.

Μεγάλες κινητοποιήσεις ενάντια στην εισβολή των ΜΑΤ και στην προσπάθεια ξενοδοχοποίησης των κτιρίων
Μεγάλες κινητοποιήσεις ενάντια στην εισβολή των ΜΑΤ και στην προσπάθεια ξενοδοχοποίησης των κτιρίων

Ανακοινώσεις ενάντια στην εισβολή των ΜΑΤ και κατά της προσπάθειας ξενοδοχοποίησης των ιστορικών κτιρίων εξέδωσαν ο ΣΥΡΙΖΑ, το ΚΚΕ, το ΜέΡΑ25, η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, το ΚΚΕ (μ-λ) αλλά και κοινωνικοί φορείς όπως το Κοινωνικό Στέκι – Στέκι Μεταναστών Χανίων, ο Σύλλογος Φοιτητών του Πολυτεχνείου Κρήτης, η Πρωτοβουλία Αντίστασης Χανίων, ενώ από σήμερα αναμένονται αντίστοιχες τοποθετήσεις και από εργατικά σωματεία και άλλες συλλογικότητες.

Αντίθετος ο Δήμος

Η εισβολή των ΜΑΤ είναι βέβαιο πως οδηγεί τη συλλογικότητα της Rosa Nera σε ακόμα μεγαλύτερη απεύθυνση στην τοπική κοινωνία, κάτι που έγινε σαφές από τη μεγάλη συμμετοχή στις πορείες διαμαρτυρίας. Τα πανό έγραφαν πως «Η Rosa Nera θα μείνει για πάντα κατάληψη», όποια μορφή κι αν πάρει αυτή στο μέλλον. Η επόμενη μέρα βρίσκει τη συζήτηση στα Χανιά να επικεντρώνεται στο μέλλον των ιστορικών κτιρίων στο λόφο Καστέλι, με το σύνολο σχεδόν της τοπικής κοινωνίας να εναντιώνεται στην ξενοδοχοποίησή τους. «Η θέση μας είναι σταθερά εναντίον της δημιουργίας ξενοδοχείου στο συγκεκριμένο σημείο» αναφέρει με δήλωσή του στην «Εφ.Συν.» ο δήμαρχος Χανίων, Παναγιώτης Σημανδηράκης, τονίζοντας πως μεθαύριο Τετάρτη το θέμα θα τεθεί στην προγραμματισμένη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου για να ληφθεί σχετική απόφαση.

Ο δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης

Την ίδια στιγμή, «αγκάθι» για την επένδυση αποτελεί και το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο της πόλης, το οποίο για τη συγκεκριμένη περιοχή προβλέπει «κατοικίες και ήπια τουριστική ανάπτυξη» και όχι «γενική κατοικία και ξενοδοχεία» όπως επιθυμεί η Belvedere. Γύρω από το συγκεκριμένο θέμα υπάρχει έντονο παρασκήνιο, καθώς πληροφορίες αναφέρουν ότι κυβερνητικοί κύκλοι πιέζουν ασφυκτικά για τη σχετική αλλαγή (ακόμα και με φωτογραφική διάταξη σε άσχετο νομοσχέδιο) προς όφελος των επενδυτών.

Σύμφωνα με πληροφορίες πάντως από τον Δήμο Χανίων, δεν υπάρχει καμία πρόθεση για αλλαγή των χρήσεων στο συγκεκριμένο σημείο, κάτι που μένει να διευκρινιστεί και στο προσεχές δημοτικό συμβούλιο, όπου, όπως είναι φυσικό, θα παρίστανται και κοινωνικοί και συλλογικοί φορείς για να υποστηρίξουν τη λήψη σαφούς απόφασης ενάντια στην ξενοδοχοποίηση. Εναντίον της μετατροπής των κτιρίων σε ξενοδοχείο έχουν ταχθεί με δημόσιες παρεμβάσεις τους δεκάδες φορείς αλλά και προσωπικότητες από την πόλη των Χανίων, όπως η πρώην γενική γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού, Μαρία Βλαζάκη, οι Χανιώτισσες συγγραφείς Μάρω Δούκα και Ιωάννα Καρυστιάνη κ.ά.

Δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα των Συντακτών, στις 07.09.2020

* Εδώ μια παλαιότερη συνέντευξη για τα σχέδια του πρώην πρύτανη Βασίλη Διγαλάκη ως προς την… αξιοποίηση του λόφου Καστέλι: